Ringworm bij Katten & Honden: Is Het Gevaarlijk? Behandelgids

Door Julia Wrenfield, Onderzoeker & Schrijver Dierenwelzijn | Bijgewerkt juni 2026

Waarschuwing: Ringworm is een zoönotische schimmelinfectie — het kan en zal zich verspreiden van huisdieren naar mensen, inclusief kinderen en ouderen in het huishouden. Als u ringworm bij uw kat of hond vermoedt, neem dan contact op met uw dierenarts voordat u een behandeling start, en zorg voor strikte hygiëne in de tussentijd om verspreiding in het huishouden te beperken.

Ondanks zijn naam heeft ringworm niets met wormen te maken. Het is een schimmelinfectie van de huid die wordt veroorzaakt door een groep organismen die dermatofyten worden genoemd — meestal Microsporum canis bij katten en honden. De misleidende naam komt voort uit de klassieke cirkelvormige, ringvormige laesie die het op menselijke huid kan veroorzaken. Bij huisdieren is de presentatie vaak veel minder duidelijk en kan gemakkelijk worden verward met allergie, mange, of andere huidaandoeningen. Het begrijpen van wat ringworm werkelijk is, hoe het zich verspreidt en hoe je het grondig behandelt, is essentieel niet alleen voor het welzijn van uw huisdier, maar ook voor de bescherming van iedereen in het huishouden.

Wat Veroorzaakt Ringworm? Het Is een Schimmel, Geen Worm

Dermatofyten zijn schimmels die groeien op keratine — het structurele eiwit dat wordt gevonden in huid, haar en nagels. De drie soorten die het meest verantwoordelijk zijn voor ringworm bij huisdieren zijn Microsporum canis (de dominante soort bij katten en een veelvoorkomende oorzaak bij honden), Microsporum gypseum (geassocieerd met blootstelling aan grond), en Trichophyton mentagrophytes (vaker bij honden met blootstelling aan knaagdieren). Deze schimmels zijn opmerkelijk taai in de omgeving: hun sporen kunnen tot 18 maanden op oppervlakken, beddengoed, verzorgingsgereedschap en meubels overleven onder geschikte omstandigheden. Deze persistentie in de omgeving is een van de belangrijkste redenen waarom ringworm zo moeilijk uit een huishouden te verwijderen is als het eenmaal is ontstaan.

Verspreiding gebeurt door direct contact met een besmet dier of persoon, of door contact met besmette voorwerpen — bekend als fomites. Jonge dieren, oude huisdieren en dieren met een verzwakt immuunsysteem zijn het meest vatbaar voor infectie. Bepaalde langharige kattenrassen, waaronder Perzen en Himalayaans, lijken bijzonder gevoelig te zijn. Huishoudens met meerdere katten, dierenschuilhuizen en fokkerijen hebben hogere uitbraakcijfers vanwege de dichtheid van diercontacten.

Hoe Ringworm zich Verspreidt naar Mensen

Ringworm is een echte zoönotische ziekte — dezelfde schimmelsoort die uw huisdier infecteert, kan u infecteren. Verspreiding naar mensen gebeurt door direct contact met een besmet dier, contact met besmette beddengoed of zachte meubels, of door het hanteren van verzorgingsgereedschap en andere fomites. Kinderen, ouderen en iedereen met een verzwakt immuunsysteem (inclusief degenen die chemotherapie ondergaan, langetermijn corticosteroïden gebruiken of samenleven met hiv) lopen een verhoogd risico op infectie en ernstigere ziekte.

Op menselijke huid veroorzaakt ringworm meestal de klassieke cirkelvormige, schilferige, jeukende, rode laesie met een helderder midden die de aandoening zijn naam geeft — hoewel de presentatie varieert. Ringworm op menselijke huid, nagels en hoofdhuid worden allemaal veroorzaakt door dermatofytsoorten en kunnen allemaal worden behandeld met schimmelwerend geneesmiddel. Als een lid van uw huishouden dergelijke laesies ontwikkelt terwijl uw huisdier wordt behandeld, moet hij/zij een arts raadplegen en de dierdiagnose expliciet vermelden.

Ringworm bij Uw Huisdier Herkennen

Close-up van de poot van een hond met symptomen van ringworm, inclusief vlekkerig haarverlies, schilferige huid en gebroken haren

Bij katten en honden veroorzaakt ringworm niet betrouwbaar de schone cirkelvormige laesie die bekend is bij menselijke lijders. Bij huisdieren bent u eerder geneigd waar te nemen:

  • Vlekkerig, onregelmatig haarverlies (alopecia) — het meest consistente teken, meestal verschijnen op het gezicht, oren, poten en staartbasis
  • Schilferige, korstige of vlokkerige huid in en rond de aangetaste gebieden
  • Gebroken of stompe haren rond de randen van laesies, aangezien de schimmel de haarschacht verzwakt
  • Milde roodheid of ontstekking aan de randen van laesies
  • Minimale tot geen jeuk in veel gevallen — de relatieve afwezigheid van pruritus onderscheidt ringworm van sarcoptic mange en allergische huidziekte
  • Veranderingen in nagels en klauwen (onychomycosis) — brosse, misvormde of verkleude klauwen in sommige gevallen

Een van de belangrijkste — en frustrerende — kenmerken van ringworm bij katten is dat zij volledig asymptomatische dragers kunnen zijn. Een kat kan levende dermatofytorganismen herbergen en infectieuze sporen in de omgeving afstoten zonder enige zichtbare laesie te vertonen. Dit maakt katten een bijzonder heimelijke bron van voortdurende huishoudelijke besmetting, en dit is een reden waarom alle huisdieren in het huishouden moeten worden geëvalueerd en getest wanneer een geval bij één dier wordt bevestigd.

Diagnose: Wood's Lamp, Kweek en PCR

Omdat ringworm identiek kan lijken op veel andere huidaandoeningen, is veterinaire diagnose essentieel voordat enige behandeling wordt gestart. Het behandelen van de verkeerde aandoening vertraagt passende zorg en, in het geval van ringworm, staat voortdurende omgevingsbesmetting en zoönotische verspreiding toe. Uw dierenarts zal meestal een of meer van de volgende methoden gebruiken:

  • Wood's lamp onderzoek: Een uv-lichtbron die bepaalde dermatofytsoorten onder fluorescentie zichtbaar maakt