Wat Is Longworm?
Longworm bij honden verwijst naar infectie met de parasitaire worm Angiostrongylus vasorum, soms de "Franse hartworm" genoemd — een bijnaam die zijn historische associatie met Frankrijk en delen van West-Europa weerspiegelt, hoewel het nu stevig gevestigd is over veel van het Verenigd Koninkrijk. Ondanks zijn gewone naam, is deze parasiet verschillend van de hartworm (Dirofilaria immitis) die honden in warmere klimaten aantast en is momenteel niet endemisch in het Verenigd Koninkrijk.
Angiostrongylus vasorum is een rondworm die, in zijn volwassen vorm, leeft aan de rechterkant van het hart en in de longslagaders — de grote bloedvaten die bloed van het hart naar de longen vervoeren. De schade die het veroorzaakt, gaat ver buiten het ademhalingsstelsel, het beïnvloedt bloedstolling op manieren die fataal kunnen zijn als de infectie niet onmiddellijk wordt herkend en behandeld.
De Levenscyclus: De Rol van Slakken en Naaktslakken
Om te begrijpen hoe honden besmet worden met longworm, moet je de complexe levenscyclus van de parasiet begrijpen, die afhankelijk is van intermediaire gastheren — slakken en naaktslakken — om de ontwikkeling af te ronden.
Volwassen wormen die in het hart en de longslagaders van de hond leven, produceren larven (bekend als L1-larven) die via de bloedbaan naar de longen reizen. Daar breken ze door in de luchtwegen, worden opgehoest, ingeslikt en uitgescheiden in de ontlasting van de hond. Deze larven besmetten vervolgens slakken en naaktslakken in de tuin of omgeving, en ontwikkelen zich in deze intermediaire gastheren over enkele weken tot infectieuze L3-larven.
Honden worden besmet wanneer ze besmette slakken of naaktslakken eten, opzettelijk of per ongeluk. Een hond hoeft niet actief naar een slak te zoeken en deze te eten — het kan per ongeluk kleine naaktslakken opnemen die aan gras kleven, speelgoed in de tuin, een waterschaal buiten of zelfs een plas water. Eenmaal ingeslikt, migreren de infectieuze larven door de darmbochtwand naar het lymfestelsel en bereiken uiteindelijk het hart en de longen, waar ze uitgroeien tot volwassenen en de cyclus begint opnieuw.
Vossen dienen als een belangrijk wild reservoir voor Angiostrongylus vasorum in het Verenigd Koninkrijk, en hun rol in het verspreiden van besmette slakken en naaktslakken over stedelijke en voorstedelijke omgevingen wordt geacht een belangrijke driver van de uitbreidende verspreiding van de parasiet te zijn.
Verspreiding in het VK: Een Groeiend Gevaar
Longworm werd historisch gezien beschouwd als een regionaal probleem in het Verenigd Koninkrijk, met de meeste gevallen gerapporteerd in Wales, Zuid-Engeland en bepaalde delen van Oost-Anglia. Surveillancegegevens verzameld over de afgelopen twee decennia tonen echter een duidelijke en significante noordelijke en inlandse expansie van bevestigde gevallen. Dierenartsen over het hele Verenigd Koninkrijk — inclusief in Schotland en Noord-Engeland — zien nu longworm in gebieden waar het zelden of nooit eerder werd opgemerkt.
Deze uitbreidende verspreiding, gecombineerd met toenemend bewustzijn van de aandoening onder veterinaire professionals, betekent dat longworm nu als een differentiële diagnose moet worden overwogen voor honden die relevante tekenen vertonen, overal in het Verenigd Koninkrijk, niet alleen in traditioneel getroffen regio's.
Klinische Tekenen: Een Ongebruikelijke Presentatie
Longworm produceert een breder en gevarieerder scala van klinische tekenen dan veel parasitaire infecties, wat een van de redenen is waarom het vaak niet onmiddellijk wordt vermoed. Tekenen kunnen worden ingedeeld in drie hoofdcategorieën.
Bloedingen en Stollingsstoornissen
Misschien wel het meest ongebruikelijke en diagnostisch belangrijke kenmerk van Angiostrongylus vasorum-infectie is het vermogen om normale bloedstolling te verstoren. Het mechanisme omvat dat de parasiet zich mengt in stollingsfactoren en trombocytenfunctie, resulterend in een onvermogen om effectieve bloedstolsels te vormen. Getroffen honden kunnen uit kleine sneetjes veel langer bloeden dan verwacht, onverklaarbare blauwe plekken onder de huid krijgen, bloeden uit neus of tandvlees, bloed ophoesten of in het oog bloeden. Verlengde bloeding na routineprocedures zoals nagelknippen of kleine wonden kan een vroeg waarschuwingsteken zijn. In ernstige gevallen kan interne bloeding fataal zijn.
Deze stolllingsdisfunctie is een van de belangrijkste redenen waarom longworm op de lijst van mogelijke diagnoses moet staan wanneer een hond zich presenteert met onverklaarbare bloeding — zelfs zonder duidelijke ademhalingssymptomen.
Ademhalingssymptomen
Omdat de volwassen wormen in de longslagaders leven en ontsteking en schade aan longweefsel veroorzaken, zijn ademhalingssymptomen gemeenschappelijk. Deze zijn onder meer hoesten — soms aanhoudend en ernstig — verminderde inspanningstolerantie, verhoogde ademhalingssnelheid en in ernstige gevallen duidelijk ademhalingsbeslag. Honden met zware wormbelastingen kunnen in de loop der tijd pulmonale hypertensie en rechtszijdig hartfalen ontwikkelen.
Neurologische Tekenen
Bij sommige honden migreren larven die door het lichaam reizen afwijkend naar het zenuwstelsel, wat een scala van neurologische tekenen veroorzaakt. Deze zijn onder meer convulsies, zwakte of ataxie (onvaste gang), kopkantel en gedragsveranderingen. Neurologische longworm kan bijzonder moeilijk te diagnosticeren zijn omdat de ademhalingssymptomen afwezig of subtiel kunnen zijn, en de presentatie identiek kan lijken op primaire neurologische aandoeningen. Betrokkenheid van het ruggenmerg is gerapporteerd, wat achterpotenswakte of verlamming bij sommige getroffen honden veroorzaakt.
Diagnose
Verschillende diagnostische benaderingen kunnen worden gebruikt om longworm-infectie te bevestigen, en in veel gevallen biedt een combinatie van tests het meest betrouwbare resultaat.
Baermann-Test
De Baermann-techniek is een gespecialiseerde ontlastingstest
```